هابل اولین تصاویر متعدد از شاخص مسافت انفجاری را مشاهده کرد.

لنز ابرنواخترها در جهت گسترش کیهان

تیمی از ستاره ‏شناسان سوئدی، از تلسکوپ فضایی هابل ناسا/ ESA برای تحلیل چندین تصویر از یک لنز گرانشی ابرنواختر نوع La برای اولین بار استفاده کرده ‏اند. چهار تصویر از ستاره انفجاری برای اندازه ‏گیری گسترش کیهان استفاده می‏‏شود. این می‏تواند بدون هیچ پیش‏فرض نظری در مدل کیهان‏شناسی انجام شود و سرانجام مدارک بیشتری مبنی براینکه چطور کیهان به سرعت به طور واقعی در حال توسعه است، ارائه ‏دهد. نتایج در مجله Science  چاپ شده ‏است.

یک تیم بین ‏المللی به رهبری ستاره ‏شناسان از دانشگاه استکهلم سوئد یک ابرنواختر نوع La را کشف کرده ‏اند که به نام iPTF16geu نامگذاری شده است. نور ابرنواختر ۴٫۳ میلیارد سال نوری برای سفر به زمین طول می‏کشد. نور از این ابرنواختر ویژه توسط اثر لنز گشتاوری خم می‏شود و درشت می‏شود که به چهار تصویر مجزا در آسمان تقسیم شده است. این چهار تصویر در یک دایره‏ با شعاع تنها حدود ۳۰۰۰ سال نوری در اطراف لنز نزدیک نمای  کهکشان قرار دارند و یکی از کوچکترین لنزهای فراکهکشانی گرانش که تاکنون کشف شده را می‏سازند. این پیدایش به ابرنواختر معروف Refsdal شباهت دارد که اخترشناسان در سال ۲۰۱۵ شناسایی کردند (heic2015). اگرچه Refsdal مرکز متلاشی یک ابرنواختر بود.

ابرنواخترهای نوع La همیشه درخشندگی درونی یکسانی داشتند، همچنین با اندازه ‏گیری اینکه نور آن‏ها چگونه ظاهر می‏شوند ستاره‏ شناسان میتوانند تعیین کنند که چقدر دور هستند. بنابراین آن‏ها به عنوان شمع استاندارد شناخته شده ‏اند. از این ابرنواخترها برای اندازه ‏گیری فاصله ‏های میان کیهان برای دهه‏ ها، و همچنین برای کشف گسترش سریع آن استفاده خواهند کرد و اشاره به وجود انرژی تاریک دارند. در حال حاضر ابرنواختر iPTFL6geu دانشمندان را قادر می‏سازد تا منطقه جدیدی را کشف کنند، تئوری‏هایی از انحراف فضا زمان را روی مقیاس‏های فراکهکشانی کوچکتر از هر زمان دیگری بسنجند.

آریل گوبار، استاد مرکز اسکارکلین در دانشگاه استکهلم و نویسنده اصلی این مطالعه می‏گوید: ما می‏توانیم قدرت تمرکز نور گرانشی را دقیق‏تر از قبل اندازه ‏گیری کنیم و مقیاس‏های فیزیکی را که ممکن است تا الان خارج از دسترس به نظر می‏رسید را محاسبه کنیم.

اهمیت حیاتی این موضوع به این منظور است که تیم کمتر از دو ماه پس از کشف مشاهدات پیگیری ابرنواختر را آغاز کند. برخی از این تلسکوپ‏های برجسته در جهان علاوه بر هابل : تلسکوپ Keck در Mauna Kea، هاوایی و تلسکوپ بسیار بزرگ در شیلی را شامل می‏شود. با استفاده از داده ‏های جمع ‏آوری شده تیم، قدرت بزرگنمایی عدسی فاکتور ۵۲ را محاسبه کرد. بدین دلیل که طبیعت شمع استاندارد iPTF16geu، اولین باری است که این اندازه‏ گیری بدون هیچ پیش‏فرض قبلی توانست در مورد شکل عدسی یا پارامترهای کیهان‏شناسی ساخته شود.

درحال حاضر تیم در حال فرایند دقیق اندازه‏ گیری طولانی است که چطور نور برای دستیابی ما از هر چهار تصویر ابرنواختری گرفته شده است. اختلاف در زمان‏های ورود می‏تواند برای محاسبه هابل ثابت – سرعت گسترش کیهان – با دقت بالا استفاده شود. این به ویژه در تفاوت اخیر نور بین اندازه‏ گیری ارزش آن در منطقه و کیهان اولیه (heic 1702) بسیار حیاتی است.

به همان اندازه که عدسی ابرنواخترها برای کیهان شناسی مهم هستند، پیدا کردن آن‏ها هم دشوار است. نه تنها کشف آن‏ها تکیه بر مسیر بسیار ویژه و دقیق اشیاء در آسمان است بلکه آن‏ها نیز برای مدت زمان کوتاهی قابل مشاهده هستند. رحمان امان الله یکی از نویسندگان و پژوهشگران دانشگاه استکهلم اظهار داشت: کشف iPTF16geu واقعا شبیه کار تا حدودی عجیب ، پیداکردن یک سوزن در کاه است. این تحقیق به ما کمی بیشتر در مورد کیهان معلوم کرد، اما عمدتاً باعث بسیاری از سوالات جدید علمی شد. مطالعه بطور مشابه عدسی ابرنواخترها تجسم درک ما از اینکه چگونه کیهان به سرعت در حال گسترش است، کمک خواهد کرد. شانس کشف چنین ابرنواخترها با نصب تلسکوپ‏های تحقیق جدید در آینده نزدیک بهبود خواهد یافت.

 

منبع : spacetelescope

مترجم : زهرا محمدی

ممکن است شما دوست داشته باشید

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.